Pavel Tsjesnokov

Pavel (Paul) Grigorievitsj Tsjesnokov (Chesnokov) (Russisch: Па́вел Григо́рьевич Чесноко́в) (Voskresensk (nu: Istra district Zvenigorodskogo van het Gouvernement 12 van Moskou), 24 oktober 1877 – Moskou, 14 maart 1944) was een Russisch componist, dirigent en muziekpedagoog. Hij componeerde meer dan 500 koorwerken, waarvan rond 400 als kerkmuziek gecomponeerd zijn.

Tsjesnokov begon op vijfjarige leeftijd met het zingen in een kerkkoor. Hij kreeg zijn basisopleiding aan de Synodale School voor Kerkmuziek in Moskou. In 1895 studeerde hij af aan deze school met een gouden medaille. Omdat hij Sergej Tanejev, de toenmalige directeur, kende, begon hij met zijn muziekstudie aan het Moskous Conservatorium P.I. Tsjaikovski waar hij van 1895 tot 1899 compositie studeerde bij Tanejev en bij G.E. Konjusas (1862–1933).

Tanejev was een grote deskundige op het gebied van de geschiedenis van de Russische muziek en vooral de polyfonische setting van koormuziek. De polyfonie vormt de basis van de Russische kerkmuziek sinds de 17e eeuw. Daarvoor werd zes eeuwen lang, sinds de Russische kerstening in het jaar 988, monofone muziek gezongen. De charme van deze eeuwenoude muziekstijl wist Tsjesnokoff geschikt te combineren met de polyfonie.

Tsjesnokov studeerde aansluitend nog orkest- en koordirectie en compositie bij Sergey Vassilenko en Michail Ippolitov-Ivanov. Hij deed in 1917 eindexamen aan het Moskous Conservatorium. Tegelijkertijd werkte hij als docent aan een kerkmuziekschool in Moskou, was koorleider bij een aantal basis- en middelbare scholen en was uiteindelijk ook dirigent van het Russisch Koor van de Koorvereniging.

Tsjesnokov componeerde voor de Russisch-orthodoxe Kerk, maar na de Russische Revolutie werd de controle over wat hij kon schrijven groter. Er werd gedreigd met repressie tegen hemzelf en zijn familie, als hij verder kerkmuziek zou blijven schrijven. Meerdere koren kon hij niet meer dirigeren, het Kerkmuziek College in Moskou kreeg een andere naam en diende voortaan andere doelen. Hij was ook dirigent van het Moskous Akademiekoor en het koor van het Bolsjojtheater. Van 1917 tot 1928 was hij dirigent van het koor van de kerk Wassilys Neokesarijskogo te Tverisch. Verder was hij professor aan het Moskous Conservatorium. Na 1928 werd hem verboden nog geestelijke muziek te componeren.

Hij had grote problemen zijn boeken over koor en koordirectie te publiceren. Hij vroeg de naar de Verenigde Staten vertrokken Sergej Rachmaninov om hulp. De communistische autoriteiten lieten de publicatie uiteindelijk toe nadat een kritisch voorwoord mee afgedrukt kon worden.

Hij had vijf broers die allen kerkzang hebben gestudeerd, en van wie zijn broer Alexandre Grigorievitsj Tsjesnokov (Chesnokov) (1890–1941) later van Moskou via Praag naar Parijs emigreerde.